مغان، دشتی زرخیز

مغان، دشتی زرخیز

مغان، دشتی سرسبز و حاصلخیز

مغان جلگه ای در شمال باختری (شمال غرب) ایران است که در شمالی ترین قسمت استان اردبیل قرار دارد. در واقع این دشت بسیار وسیع است و بخشی از آن در ایران و قسمت اعظمی ار آن در جمهوری آذربایجان است. دشت مغان که به دشت همیشه بهار معروف است در ساحل جنوبی رود ارس و غرب دریای خزر واقع شده است. این دشت از قطب های مهم دامپروری و کشاورزی ایران است.

دشت مغان استان اردبیل
دشت مغان استان اردبیل
مغان به سه علت قطب مهم کشاورزی ایران است:
  • خاک حاصلخیز و مناسب برای کاشت انواع محصولات کشاورزی
  • آب کافی که از رودخانه ارس و سد خداآفرین تامین می شود.
  • دمای مناسب برای کشاورزی

به همین دلیل اکثر ساکنان این منطقه به شغل کشاورزی مشغول اند و  مغان را انبار غله آذربایجان نامیده اند.

در این منطقه محصولاتی مثل ذرت بذری (بیشترین تولید ذرت بذری در کشور)، ذرت دانه ای، گندم، یونجه، پنبه، چغندر قند، سویا، کلزا، هندوانه و میوه های باغی  همچون شلیل، هلو، آلو و… تولید می شود.
مراتع دشت مغان
مراتع سرسبز دشت مغان
 دشت مغان به سه قسمت کوهستانی، کوهپایه ای و جلگه ای قابل تقسیم است
  • نواحی کوهستانی

ارتفاعات جنوب، جنوب غرب و غرب این منطقه را شامل می شوند . دهستان قشلاق غربی، قسمتهای از بخش اصلاندوز، بخش مرکزی و دهستان قشلاق شمالی، جزء نواحی کوهستانی مغان هستند. برای کشاورزی و دامپروری و سکونت منطقه ای مناسب و مساعد است.

  •  نواحی کوهپایه ای

سواحل رود ارس از کوهستان تا نزدیک جلگه جزو این ناحیه محسوب می شود. این ناحیه برای کشاورزی و دامپروری و حتی سکونت مناسب و مساعد به حساب می آید. قسمت هایی از بخش تازه کند، بخش مرکزی، دهستان قشلاق شمالی و بخش اصلاندوز جزء این نواحی است.

  • نواحی جلگه ای

این ناحیه خاکی حاصلخیز و آبرفتی دارد و مناسب کشاورزی است و جمعیت زیادی در این ناحیه سکونت دارند.

دشت مغان
دشت مغان
محیط زیست تالاب دشت مغان

در تالاب های دشت مغان انواع پرندگان کوچنده آبزی مثل قوی فریادکش، قوی کوچک، قوی گنگ، پلیکان خاکستری، اردک چشم طلایی، اردک تاجدار، مرکوس سفید، غاز خاکستری و بالکان کوچک زندگی می کنند.

سد میل مغان پارس آباد
تالاب سد میل مغان پارس آباد
عشایر مغان 

ساکنان قدیمی مغان ۳۲ طایفه بوده که به شغل عشایری مشغول بودند و دشت مغان را به عنوان قشلاق خود انتخاب کرده بودند.

عشایر مغان
آلاچیق عشایر مغان
آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری مغان

از آثار تاریخی و جاذبه های طبیعی  این منطقه تپه نادر اصلاندوز، قلعه اولتان ،گورستان اصلاندوزمغان، گورستان کورلار کورعباسلوی مغان، برج قارلوجا، تپه خرمن،  پل تاریخی خمارلو – مغان، زیستگاه خروسلوی مغان، زیستگاه حسن دره سی، دریاچه سد شهرک مغان، زیستگاه آقابابا، سواحل زیبای آراز چایی (رود ارس)، جنگل های مغان هستند.

تپه نادری اصلاندوز مغان

نادرشاه تپه سی در جنوب غربی شهر اصلاندوز مغان در تلاقی رودخانه آراز (ارس) و قره سو (دره رود) قرار دارد. در تپه نادری (یا همان نادر شاه تپه سی)، نادرشاه افشار سران کشور و بزرگان را به منطقه مغان فرا خواند و انجمن بزرگی تشکیل داد که منجر به خلع شاه طهماسب دوم صفوی و رسیدن نادرشاه به پادشاهی شد.

تپه نادری
تپه نادری
قیز قلعه سی

این قلعه در کنار رودخانه برزند در ۱۷ کیلومتری شمال گرمی مغان، در بیله سوار در روستایی به نام قیز قلعه بر روی ارتفاعات این منطقه ساخته شده است.

قیز قلعه سی
قیز قلعه سی

گورستان های قدیمی همچون گورستان های قوش اوتران، قلی بیگلو، افجی، گدایلو و کورلار کورعباسلو در در نزدیکی اصلاندوز واقع اند، که مربوط به هزاره اول پیش از میلاد هستند.

چشمه مازافا و چوبان داشی

در نزدیکی روستای مازافا چشمه ی آب معدنی به نام مازافا وجود دارد. گفته می شود چشمه مازافا درمان سنگ کلیه است. گویا افراد زیادی با مراجعه به این روستا و خوردن آب این چشمه برای همیشه از شر سنگ کلیه خلاص شده اند. طبق روایتی از گذشتگان چوپان ناشکری با گوسفندان و گله خویش در بالای آن کوه به سنگ تبدیل شده اند که قدمت آن تقریبا به هزاران سال پیش بر می گردد.

چشمه مازافا
چشمه مازافا
نظرتان را بنویسید
دیدگاه
نام
ایمیل